"Càng răn
dạy, con càng cãi lại và tỏ thái độ bất cần. Có lúc tôi giận đến mức không chịu
nổi vì càng phân tích thì cháu càng chọc tức, nhái lại lời, lấy bông gòn nhét
vào tai, vừa bỏ đi vừa ngênh mặt lên trời…”, đó là lời than thở của chị Nguyễn
H.L, ngụ TP Vũng Tàu về đứa con trai đang học lớp 12 tại một trường tư thục ở
quận 9, TP HCM.
Chọc tức cha, mẹ
Chị H.L,
cho biết trước đây, Thắng, con trai chị rất ngoan. Trong suốt 8 năm học, Thắng
đều đạt danh hiệu học sinh khá giỏi. Nhưng đến gần cuối năm học lớp 9, Thắng có
biểu hiện khác lạ, học hành sa sút. Thấy lo nên chị H.L quan tâm nhiều hơn về
việc học cũng như quản lý chặt chẽ giờ giấc vui chơi của con. Nhưng trước sự
quản lý của mẹ, Thắng càng trở nên cộc cằn và có thái độ chống đối.
Chọc tức cha mẹ, thậm
chí đòi "thượng đài” với bố… nhiều cô cậu học trò đang gây phiền lòng cho chính
những người sinh thành
Chưa hết,
thời gian ở nhà, hầu như câu nói nào của mẹ, Thắng đều phản bác. "Có khi tôi
chỉ la vài câu thì con bịt tai lại, chạy vô nhà vệ sinh đóng chặt cửa, đến khi
nào không nghe mẹ nói nữa thì mới bước ra. Đó còn chưa kể có khi Thắng còn lấy
mền trùm kín đầu như để thoát khỏi lời dạy bảo của mẹ, dù lúc đó trời nắng
nóng”, chị H.L kể.
Cũng
giống như chị H.L, chị Hồng, ngụ huyện Bình Chánh, TP HCM cũng đang gặp rắc rối
khi dạy con. Con gái chị tên Hằng, đang học lớp 10 nhưng cứ vài ngày lại đổi
một mẫu tóc, lúc nhuộm xanh, lúc nhuộm vàng, thích ăn diện, nói năng thiếu từ
tốn… Thấy vậy, chị cùng chồng thường xuyên giáo huấn, cắt nghĩa cho con nghe.
"Nhưng lần nào con cũng cự lại. Có lúc giận bố mẹ, Hằng còn bỏ nhà đi 1 - 2
ngày mới về”, chị Hồng chia sẻ.
Mỗi lần
đưa Hằng đến trường, chị Hồng dặn dò con vài câu thì Hằng cự lại: "sao mẹ nói
hoài vậy, có muốn con nghỉ học không?”… Thấy vậy chị Hồng chẳng biết làm sao và
dù thấy con có lỗi chị cũng không dám la rầy.
Chưa hết,
có trường hợp con cái còn đòi "hạ đo ván” cha. Anh Hùng, nhà ở quận 8, TP HCM,
người đã trải qua những giây phút đau lòng đó kể: "Nhiều bữa la con, nó còn
liếc háy lại. Có khi mình giận, đánh, con giật roi và nói: ông muốn đánh thì ra
sân đi, tôi lớn rồi, không sợ ông nữa đâu. Nghe câu nói đó của con mà tôi như
đứt từng đoạn ruột!”.
Nhiều bậc cha mẹ cảm
thấy bất lực với con cái
Đi tìm nguyên nhân
Làm một
cuộc khảo sát nhỏ với các bậc phụ huynh, chúng tôi nhận được thông tin, các cô
cậu học trò 14 - 16 tuổi (giai đoạn gần cuối THCS và bắt đầu THPT) đều rất khó
bảo. Theo các chuyên gia tâm lý, ở độ tuổi 14 -16 thường có sự thay đổi lớn về
tâm sinh lý. Ở thời kỳ này, các em muốn khẳng định bản thân và muốn làm người
lớn nên nhiều khi có những hành vi, cử chỉ thể hiện cá tính.
TS Mai
Ngọc Luông, Phó chủ tịch Hội Khoa học tâm lý giáo dục TP HCM cho rằng, để giáo
dục tốt cho trẻ trong giai đoạn này không hề đơn giản. Nếu phụ huynh càng la
rầy, ràng buộc, áp đặt các em vào khuôn khổ nề nếp thì càng rất khó dạy. Hơn
nữa, việc này còn gây ức chế tâm lý ở trẻ. Chuyện gì cũng có nguyên nhân của
nó. Vậy, quan trọng là chúng ta đi ra nguyên nhân để có cách giải quyết tốt
nhất.
Để dạy
con biết vâng lời, TS Mai Ngọc Luông nêu vấn đề: Chúng ta nên gần gũi chia sẻ
với con. Vì khi gần gũi, các con mới có thể tâm sự cảm xúc thật. Những lúc con
thất bại, hay có lỗi lầm, chúng ta nên chia sẻ và tha thứ hơn là bắt tội. Ngay
bản thân chúng ta vẫn thế, nếu khi phạm sai lầm mà được người khác quan tâm,
chia sẻ và tha thứ, chúng ta sẽ cảm thấy hạnh phúc. Mặt khác, dù cảm thấy bực
bội đến đâu, thì các bậc cha mẹ cũng nên nhớ rằng, chúng ta không thích việc
làm, cách cư xử của con chứ không nên ghét bỏ con.
|